Sprawcami przemocy są głównie mężczyźni (96%), będący często pod wpływem alkoholu, choć nie jest to regułą. Przy opisie obrazu sprawcy wskazuje się jedynie pewne dominujące rysy psychicznego funkcjonowania agresorów, ich relacji z innymi członkami rodziny, elementy sytuacji życiowej. Dlatego wśród czynników ryzyka krzywdzenia dzieci można wyróżnić:

  • pierwszy poród przed 18 r.ż.;
  • nieformalny związek rodziców;
  • posiadanie dzieci z różnych związków;
  • urodzenie dwojga lub więcej dzieci przed 21 r.ż.;
  • poród pierwszego dziecka bez zawarcia ślubu z ojcem dziecka;
  • dwa lub więcej nieudanych związków przed 25r.ż.;
  • krzywdzenie dzieci w historii poprzednich związków;
  • aktualny, nieoficjalny, niesatysfakcjonujący związek;
  • znaczna różnica wieku między matką i ojcem (8 lat i więcej);
  • uzależnienia;
  • niski status materialny;
  • doświadczenie krzywdzenia we własnej rodzinie;
  • dysproporcje w poziomie wykształcenia rodziców;
  • przynależność do różnych ras, wyznań i ideologii.

Można także wyróżnić kilka czynników, które sprzyjają kumulowaniu się agresji w zachowaniu sprawcy, stosującego przemoc długotrwale:

  • życie w izolacji społecznej, obniżona tolerancja na stres – trudność w komunikowaniu rzeczywistych pragnień i uczuć, brak umiejętności zwrócenia się o pomoc powodują izolację od innych i niemożność odreagowania emocji, w konsekwencji pojawiają się zachowania agresywne w stosunku do słabszych członków rodziny, na których najłatwiej odreagować.
  • trudności w kontroli emocji – brak kontroli powoduje agresywne zachowanie z byle powodu, reakcję niewspółmierną do sytuacji, a ponieważ osoba staje się drażliwa i ma niskie mniemanie o sobie, pragnie to zagłuszyć demonstracją siły.
  • zmaganie się z poważnymi problemami życiowymi – zła sytuacja mieszkaniowa, kłopoty finansowe, problemy zdrowotne czy niska pozycja społeczna to elementy, które osłabiają odporność psychiczną, rodząc tendencję do wzrostu agresji.
  • nierealistyczne wymagania wobec członków rodziny – przemoc wobec dziecka może być stosowana, gdy rodzic jest przekonany, że dziecko jest złe, głupie lub nie chce wykonywać tego, czego naprawdę nie może; rodzic nie rozumie ograniczeń wynikających, np. z wieku dziecka.
  • pochodzenie ze środowiska, gdzie przemoc jest akceptowana – sprawa przemocy to często osoba, która sama doznawała przemocy w dzieciństwie lub była obserwatorem, w związku z tym zachowania są powielane w życiu dorosłym, zwłaszcza w sytuacji stresu i nadmiernego pobudzenia emocjonalnego.
  • zaburzenia psychiczne – patologicznie obniżona kontrola zachowań, skłonności sadystyczne, zaburzenia osobowościowe i charakterologiczne, działania z motywów urojeniowych, uszkodzenie ośrodkowego układu nerwowego to również przyczyny agresji wobec członków rodziny.
  • alkoholizm w rodzinie – w rodzinach alkoholików często dochodzi do kumulacji czynników aktywizujących przemoc wobec słabszych. Alkoholicy zwykle pochodzą z rodzin, w których się piło, obecna była przemoc, nadużycia i zaniedbywanie. Alkohol może prowadzić do uszkodzenia OUN, powodując poważne trudności w kontroli emocji, pojawienie się urojeniowych interpretacji rzeczywistości (np. urojenia zdrady). Osoba pod wpływem alkoholu jest rozchwiana emocjonalnie, ma obniżoną kontrolę nad popędami, jest drażliwa, ma zaburzoną percepcję i ocenę rzeczywistości, zanikają zahamowania.